2 Şubat 2024

Narsizm

Narsizm, kişinin kendisine aşırı düşkün olma, kendi yeteneklerini ve görünüşünü abartma, başkalarının duygularını önemseme eksikliği ve empati yoksunluğu gibi özellikleri içeren bir kişilik özelliğidir. Bu terim, mitolojik Narcissus karakterine dayanır, kendisini su yüzeyinde gördüğü yansıma karşısında aşık olan bir genç adamı temsil eder.

Narsistik kişilik özellikleri sergileyen kişilere “narsist” denir. Narsistik kişilik bozukluğu (NKB) ise psikiyatrik bir tanıdır ve DSM-5 (Amerikan Psikiyatri Birliği’nin Tanı ve İstatistik El Kitabı) tarafından tanımlanmıştır. Narsistik kişilik bozukluğuna sahip olan bireyler, genellikle aşağıdaki özellikleri sergilerler:

1. Özel İlgi ve Başarı İstenci: Narsistik bireyler, kendi yeteneklerini ve başarılarını abartma eğilimindedirler. Sürekli olarak dikkat ve takdir beklerler.

2. Empati Eksikliği: Narsistik kişilik bozukluğu olan bireyler, başkalarının duygularına duyarsız olabilir ve empati kurmakta zorlanabilirler.

3. Kendi Üstünlük Duygusu: Narsistler, diğer insanların üzerinde olduğuna inandıkları bir üstünlük duygusu taşıyabilirler. Başkalarını küçümseme ve hakir görme eğilimindedirler.

4. Sürekli Hayranlık Beklentisi: Narsist bireyler, sürekli hayranlık, övgü ve özel ilgi beklerler. Diğer insanlardan sürekli takdir görmeye ihtiyaç duyarlar.

5. Sınırlı Empati: Empati yetenekleri sınırlıdır ve başkalarının duygusal ihtiyaçlarına karşı genellikle ilgisizdirler.

6. Gizli Duygusal Zayıflıklar: Narsist kişilik bozukluğu olan bireyler, genellikle kendi duygusal zayıflıklarını gizlemeye çalışırlar. Dışarıdan gelen eleştirilere karşı aşırı duyarlı olabilirler.

Narsistik kişilik bozukluğu, genellikle genç yetişkinlik döneminde başlar ve zamanla evrilebilir. Bu durum, kişinin sosyal ve mesleki ilişkilerini olumsuz yönde etkileyebilir. Tedavi genellikle psikoterapi, özellikle de bilişsel davranışçı terapi (BDT) veya psikanaliz yöntemleriyle sağlanır. İyileşme süreci genellikle uzun vadeli ve kişisel çaba gerektirir.